|
Gorname
MUAMMER ÖZKAN
Ji Tirkî: Murad Pola
YEK
Gor dîrok e. Gor pirtûk e. Gor lewheya îbretê
ye. Hema bira meriv bikaribe bi çavê dilê xwe
bala xwe bidê, goran bi rûhê xwe ve îdraq bike.
Gor ocaxa terbîyeyê ye. Gor warê mûhesebeyê ye.
Gor cîhên zelal in ku meriv dikare li wir bi
pîvana wehy û bi hesabê yalê din biryarên bi
îsabet bide, dikare hestên nazik bi Qur’an û
sunnetê binirxîne. Gor, li ber kent û însanên
watê û armanca jîyanê jidestkirine bajarên herî
sax, herî candar, herî bi wate ne. Gor sax in,
gor candar in...
Dema em ji xwe û em ji hundirê xwe li goran
dinihêrin, vegotina bêgotin ya ku herî kamil
dibînin. Ka hela hûn herin li wan deran û seba
bi yên li wê derê re hevnasînê bixebitin û yek
bi yek guh bidine rabirdûya wan ya kurt. Darên
li wê derê þîretan li we dikin, kevirên goran jî
dipeyivin. Xwe xûz bikin, xwe xûz bikin da ku bi
guhê xwe yê dilsoz yê gîyanê xwe guhdarîya
dengên tên bikin. Her guhê, li gor nêzîkbûna
esil hinek tiþtan ji wir bibihê.
Çavên dizanin lê binihêrin, guhên dizanin
bibihên, ma çi nabîne, ma çi nabihê ji goran. .
Vêga em li ser gora ku di birra 2., parsêla
1008, jimara 1280yî de nin. Kurê Namik, hevserê
Xetîcê, Hesen Þenol. Ji dayikbûn: 1938 Mirin:
1984
Herhal di van demên nêzîk de merivên wî hatine
ser, çîçekên danîne ser hê hiþk nebûne. Li
kêleka meqber du heb destmalên kaxizîn yê
qurçimî ku pê bêfil yan hêstirê xwe paqij
kiribûn hebûn. Kê dizanîbû ev nîþana vegotina
kîjan hestan bû?
Bilî xwelîyê hê tiþtek nedabûne li ser meqber.
Hatibû temekirin, dê van roya bihata mermerkirin.
Min bihîstibû yê tirbê bi mermer kin, bi mermerê
çîlûsipî bêçêkirin, gelo wî bi xwe jî haj pê/hay
pê hebû?
Gelo ku zanibûya dê gora wî bi mermer
bêteçêkirin, dê þa bibûya? Gelo dê li gorên
bêmermer binihêrîya, bi gora xwe ya bi mermer
bipesinîya?
Bi mebesta xeberê bidime wî, min bi pistepist
got: “Dê gora te bi mermer çêbikin!. ”
Tu dibêjî qey qêrîna wî ya, “de here lo, mermer
ji min re çi!” di dunya min a hundirîn de olan
da.
Rast digot, çi þixulê wî bi mermer hebû? Ha gor
bi mermer çêkiribûn, ha çênekiribûn çi xêra wê
ji wî re hebû? Vêca wanê merzel bi mermeran
çêdikirin, ev ji bo kê çêdikirin?
Ez bi xwe jî bi sefêkîya pirsa xwe kenîyam. Ma
ne dîyar bû, ji bo kê çêdikin, dê ji bo kê
çêbikin?
Ma bi fikr û fikara “êl û alem çi bêje”, ji bo
îtibara xwe, ji bo nav û dengê xwe, ji bo rûmeta
xwe çênedikirin?
Ma ev merivana him ji ser erdê û him jî ji bin
erdê bêhay nebûn?
Carekê dîsa min li gora ku hê di halekî sade de
bû nihêrî. Hesen Þenolê di Bayindira qeza Izmîrê
ji dayik bûye, hê heþtsalîya xwe de li gel
malbata xwe li Îzmirê bi cîh bûye. Mirîyê ku
heya dibistana navendî xwendîyê, li Amedê
leþkerîya xwe kirîye, di sala 1963an de zewicîye.
Ji vê zewacê yek keç yê din kur du zarokên wî
çêbûne. Lê hûn nepirsin ka bi çeka kurdaþîyê
çend zarokên xwe, ji ber kîjan gunehî kuþtîye
yan daye kuþtin. Lewra wekî ku hûn dizanin dê
Perwerdekarê me wê bipirse...
Hesen Þenolê bi îdîa perexwarinê ji banqeya lê
dixebitî hatibû avêtin, li taxa lê rûdiniþt
qehwexanek vekiribû, heyata xwe kudandibû. Hesen
Þenolê ku rastî merivên cûr be cûr dihat, bi wan
re di babetên cuda cuda de xeber dida, merivekî
wisa bi xeberdanbû, mîzac û xeysetekî wî wîsa
hebû li cîyê lêbû xwe heqdar didît, heqdar
derdixist.
Herçendî di qehwexana xwe de xûmar didalîstin,
þerab didavexwarin, leke nedianî ser mislimanîya
xwe û hergav digot qelbê min paqij e. Dema çar
sal mabû ji Bag-Kurê teqawût bibe, kîngê pêrgî
merivê di rûçikê mislimanan de bihata, digot:
“Piþtî ez teqawût bibim, ji ber van karan ezê
tobe bikim, dest bi nimêjê bikim. ”
Lê tiþtê bû, di nîsana 1984an di hefta pêþîn
þeva paþînê qewimî. Çaxê li gel hevalekî xwe yê
berê li kêleka masê þerab vedixwar, ketibû
navçîtîya pevçûneke ji ber hesab derketibû û ji
çar cîyan hatibû kêrkirin.
Gava ew di nav xwînê de dibirine nexweþxanê,
pêrgî rûçikê mirinê yê sar dihat, çaxê
mûhasebeya jîyana xwe dikir bêgav fikar dikir.
Ma ev çaxê mirinê bû!.
Hê yê tobe bikira, yê þerab û qûmar biterikanda.
Di vê rewþê de, him jî þerabvexwarê dê çawa
têketa qebrê, dê bi kîjan rûyî derketa pêþberî
Xwedê?
Keça wî kete bîrê. Di dilê xwe de derbas kir;
“Xwezila min destûr nedaba da ku bibe manken.
”Rastî! Çima destûr dabûyê bibe manken, wêdera
xwe, vêdera xwe veke, nîþanî mêrê xelkê bide?
Kir ku wê gotina; “Kuro lawo tu qewat î” hate
ber devan, bi diranê xwe yê sa gezke, bihêre.
Çaxê kurê wî kete bîrê, tu dibêjî qey derba,
pênca, þeþa, hefta xwaribû. Çêr kir, xeber got...
Careke dinê, careke din dîsa ji kurê xwe yê ku
wî xwe mezin nekiribû, wî terbîye nekiribû çêr
kir. .
Dîsa li ser xwe de vegerîya. Divê nemira, bikira
nekira nemira. Di dilê xwe de derbas kir; “Heke
bifilitim pêþîyê ezê dest bi nimêjê bikim. ” Ji
bo dest bi nimêjê bike ev çar salên han ji kû
derxistibû?
Ev însan e!. Çi zane dê çar salan nemire?
Lê hankêva bimire!
Lê hankêva bimirim!
“Na, na divê nemirim, bîna reqîya çawa pîs ji
devê min tê... ”
Dengê mêrikê serê wî girtibû bihîst:
– Birako zû bajo, mêrikê bimire. Gellek xwîn jê
diçe...
“Kê dê bimire? Ezê bimirim? Ma ezê bimirim?
Gotî ez nemirim, gotî ez bijîm.
Lewra ezê tobe bikim, lewra ezê nimêj bikim,
lewra ezê hiqq... Gotî ez nemirim, ez dê nemirim,
ez dê nemirim... Qet meriv þerabvexwarî dimire?
Xwezila min venexwara, xwezila min tobe bikira,
xwezila min nimêj bikira, xwezila…”
– Birê êdî ne hewceye tu zû herî, mêrikê reben
mir!.
Bi vê kurtejîyanê em dîsa li gora Hesen Þenol
dinihêrin. Û deng tê me ku dîsa qêrîna “xwezîyê”
bi heman jîndarî û bi heman candarîyê tê
dubarekirinê.
Xwezila. .
Xwezila….
Xwezila……. n
|