Pîpik


BENJAMIN FRANKLÎN
Ji Îngîlîzî: SIDÎQ GORÎCAN
 

Zarokekî heft salî bûm. Hêj di bîra min de ye, di tatîlekê de hevalên min bêrîkên min tejî sifir kiribûn. Ez jî rasterast çûme dikanekî ku pêlîstikên zarokan lê tê firotin. Di rê de bi dengê pîpikekê şa û kêfxweş bûm ku min di destê zarokekî din de dît. Min hema jidil hemî heyina xwe da, pîpik ji xwe re kirî. Dû re ez hatim mal, li pîpika xwe dixim û domedarê mal û baxçe de bi pîpika xwe şa û bi kêfekê xweş diçim û têm. Tabî miletên mal jî vê hînê ji min û ji dengê pîpika min têr bêzar in. Birê min, xwuşkên min, birazîyên min hemî ji danûstandin û kirîna pîpikê hesîyabûn û ji min re digotin ku min çar car ji bihayê wê zehftir daye. Paşî hat hişê min ku ger min ewqas giran nekirîbûya ew pîpik, wê min bikarîya pê/bi perê mayî jî pir tiştên baş û spehî bikirîya. Lê çûye. Hemî ji bo nezanîn û ehmeqîya min kenîyan. Ez jî bi dilekê şikestî, poşman û melûl ji xwe re têr girîyam.

Lêbelê piştî vê bûyerê ku bandorekê mezin li ser min hiştibû, gava min hewldaya xwe û nîyet bikira ku tiştekî nelazim ji xwe re bistanda, min hema di demê de ji xwe re wiha digot: “Ji bo pîpikê zehfî perê xwe nede” û min bi vî awayî jî diravê xwe digirt û mesref nedikir.

Dû re wextê ez mezin bûm û gava min tevger û jîyana mirovan raçav kir, min zanî ku ez bi zehf kesan binas im ku ew kesan jî ji bo pîpikekê pir mesrefker in. Dema ku yekê/î ji bo hin kêfên dîtbarî û muveqet pir hirsdar û dilxwaz dibînim ku dikare hemî wextê xwe, nirxên xwe, aramîya xwe, azadî û yekanetîya xwe, belkî jî hevalên xwe feda û qurban bike ji bo ku ew tişt bên cih, xwe bi xwe re ez wiha dibêjim dîsa: “Vî merivî ji bo pîpika xwe zehf zêde daye”.

Dema ku merivekî tama û xesîs nas dikim ku heke xweşahîya jîyanê, dilaramîya qencîyên ku li însanên din tê kirin, hemû qimet û hirmetdarîya xwe û kêfa hevalbendîyekê hasbî bidin û feda bikin ji bo malê dinyayê, xwe bi xwe dibêjim: “Evdê reben û belengaz, te heqîqeten bi bihayekî pir giran pîpika xwe kirîye”.
Gava ku merivekî rûken dibînim ku derfetên tenduristîya xwe, hişmendîya xwe û heyina xwe dabite sirf kêf û zewqa xwe a bedenî û dinyayî, ji xwe re dîsa dikenim û dibêjim: “Evdê ehmeq û xafîl, tu tenê ji xwe re êş û elem diçinî, ne hizûr û sûrurê. Pîpika ku tu lê xwedîyî, nahêje ewqas ked û mesrefa ku te lê kirîye”.
Ger ez yekê/î dibînim ku bi libasên xwe ên xweşik ve mezin û kubar e, ku bi mobilye û avahîyên xwe ve piç û mexrûr e, li ser van hemûyan re jî ku deyndyarîya xwe û dawîya karîyerê xwe amade dike, lê ku haya wê/î pê tune; “Alas” dibêjim, “tu yeqîn bizan ku wê/î, delalîya xwe û hêjahîya xwe firot ji bo pîpikekê erzan”.
Bi kurtasî, ez bawer dikim ku kul û kovan û nexweşîyên mirovahîyê, bi piranî, ji qimetdayin û teqdîrkirina hin tiştên beredayî, edna û nehêja didere, ango bi pirdayina ji bo pîpikeke erzan û piçûk çêdibe.