YÛSIF MARÎNÎ

 

Xubeyz Nebî Bera li Ber Te bî

 

Yekî ereb û yekî kurd bi rê de çûn. Yekî jî bi zimanê yê din nizanîbû. Ê kurd cotkar bû, nanê wî genim bû û nerm bû. Ê ereb şivan bû, nanê wî ceh bû û bi ser de jî hişk bû. Ê ereb di dilê xwe de got: “Ezê viyê kurd bixabînim. Ezê jê re bêjim Peyxamber nanê cehî xwariye, tu jî nanê cehî bixwe.”

Bû wexta taştê, li ser kaniyekê rûniştin ku nan bixwin. Ê ereb rahişte nanê xwe, danî ber yê kurd û jê re got:

–Hak, xubeyz Nebî! (Ha ji te re nanê Peyxamber)

Rebenê kurd nanê cehî xwar, yê ereb jî nanê wî yê genimî xwar.

Dîsa bi rê ketin, çûn heta ku bû nîvro, çûne ser avekê ku nimêja nîvro bikin û av vexwin. Dîsa weku cara din yê ereb ji yê kurd re got:

–Hak, xubeyz Nebî!

Dîsa rebenê kurd nanê cehî xwar û deng nekir.

Piştî xwarinê dîsa bi rê ketin çûn heta li wan bû êvar, li ciyekî rûniştin ku nan bixwin. Lêbelê ê kurd gelek eciz bûbû. Dîsa ê ereb rahişte nanê cehî, danî ber û got:

–Hak, xubeyz Nebî!

Ê kurd rahişte nanê cehî û danî ber ê ereb û bi hêrs jê re got:

–Xubeyz Nebî bera li ber te bî!..

 

Rind şîrove Bike

 

Rojekê profesorekî Fransa bû mêvanê Mîrê Botan. Wext jî Çilê zivistanê ye, gelekî serma ye. Heft rojan di hundir de man. Ê Fransiz gelekî aciz bû, got:

–Ezbenî ciyekî ku em derkevine seyranê nîn eş

Mîr, gazî mela kir, jê re got:
–Ka ez û tu, bi vî mêvanê me re herin seyranê.

Çûne ber şetê (çemê) Cizîrê. Meyzadin ku wê sermayê ordekek di avê de ye; xwe binav dike û xwe serav dike. Mîr dimeyzîne ku kurk li wan e, lepik di destê wan de ne û cilên wan gelekî germ in, lê dîsa dicemidin, wan sar e. Ma ev ordek çima wê ne sar e. Ji melê re got:
–Mela, ev çi hikmet eş

Mela:
–Mîrê min ev îşê Xwedê ye.

Mîr ji yê profesor re got:

–Çima me sar e û vê ordekê ne sar eş
Profesor:

–Pirtikên wêna bi rûn in. Çermê wê av tê naçê, xwîna me û wê ji hev cihê ye. Xwedê ev nîmet bi vê heywanê re kiriye.

Mîr li mela vegeriya:

–Hey malxirab, vî camêrî jî wek te got karê Xwedê ye, lê şîrove kir, bi min da fêhmê û hîna got. Dema te tiştek got rind şîrove bike.

 

Êzîdî û Başçawîş

 

Di demsala havînê de ji mehan Remezan bû. Hinek Êzîdiyên Wêranşarê hirî anîbûne Qiziltepe firotinê. Êzîdiyan hiriya xwe firotin, ji hev re gotin ku birçî bûne. Rabûn ji xwe re nan û şebeşek kirin, dest bi xwarina xwe kirin û xwarin. Başçawîşek jî hatibû wî welatî. Vî başçawîşî rojî nedigirt, lê dema ku bala xwe dayê xelk tev rojî digirin, wî got: “Ez jî rojî digirim.” Başçawîş rastî êzîdiyan hat. Mêze kir ku wa xwarina xwe dixun. Çend esker jî bi başçawîş re bûn. Ji wan re got:

–Çima hûn rojî dixunş
–Em êzîdî ne.

Derbas bû lê birçî bû û ji eskerê xwe jî fedî dikir ku rojî bixwe. Careke din vegeriya cem êzîdiyan:

–Kuro hûn çima rojî dixunş
–Ê ne me ji te re got; em êzîdî ne.

Başçawîş êzîdî nas nedikirin. Bi tenê zanibû ku misliman dema ku rojiya xwe bixun wê bikevin cehennemê. Ji wan re got:

–Çok îyîdîr. Obur dunyada bîr poxunuz çixmasa (Zehf baş e, lê ku li wê dunyayê ji we re biselihe.)

 

KOÇERÊ

Were were were were wer koçerê

Bejna te zirav û dirêj e weke sipanderekî ji vayê avî, şev û rojê av li serê

Were were were wer koçerê

Tê bidê xatirê Xudê û Pêxemberê

Rojêeê di ber mala me de herê–w werê

Ev derdê giran î weke êşa xencrê

Belkî ji dilê min derê

 

Koçerê digo kuro domaniyo tê dilê xwe neberdê ser qîzên van koçera

Wê bê qehr û kuleke mezin ji te ra

Hero malê me digerê li sed dera

Kuro domaniyo li dûv min negera

 

Kurik digo

Were were were wer koçerê

Wele ti bêjê tu li kûdê herê û werê

Lawikê domanî wê li dûv te bigerê

 

Keçiko digo

Domaniyo warê mala bavê min bihar  kêç ketinê

Va war wê bar kir ketiye ber barkirinê

Kalê bavê min ketiye ber mirinê

E’jî ketime ber kul û qehrê vê dinê

 

Kurik digo

Were were were wer koçerê

Ma tu nizanî ku ev êşa zirav j’dilêm nayê derê

Tu nizanê ku vaye malê me jîkê hatiye ser bênderê

Em gêrê dikin gêre digerê

E’d’kim û nakim destê min li min nagerê

Çavê min hertim li te digerê

 

Keçikê digo

Domaniyo kuro rabe domaniyo

Va ye ezê rabim meşim herme ser kaniyê

Civanê min û teyê l’ser kaniyê

Belkî derdê min û te bikevê hêsaniyê

De were were were domaniyo